toggle menu

De schaduwzijde van de iPhone

De schaduwzijde van de iPhone

Als je ziet onder welke omstandigheden je iPhone wordt gemaakt, krijg je gewetenswroeging. Hoogste tijd om het productieproces dezelfde glans te geven als het product.

Liefst 51 procent van alle geactiveerde nieuwe smartphones rond de kerstdagen was een iPhone. Hele volksstammen vonden dus een iPhone 6 onder de kerstboom. Mooi cadeau, maar wel eentje met een schaduwzijde, zo bleek toen ik vlak voor Kerst de nieuwe BBC-reportage over de iPhone-productie keek. Een verslaggever ging undercover in een Chinese fabriek van een Apple-leverancier.

18 dagen op rij werken

Pijnlijk hoe ondanks alle beloftes van Apple zijn leveranciers nog altijd de ene na de andere regel aan de laars lappen. Tijdens ploegendiensten van 12 uur vallen medewerkers regelmatig op de werkplek in slaap, vlakbij machines die ze onder stroom kunnen zetten. Sommige medewerkers moesten 18 dagen op rij werken. Bij examens over de veiligheid worden de antwoorden hardop voorgeroepen. En de tin die wordt gebruikt komt van een omstreden Indonesische mijn, waar kinderen het gevaarlijke spul opgraven.

Apple reageerde woest op de BBC-docu. Het zegt 'veel meer dan andere bedrijven' te doen om de werkomstandigheden bij de productie te verbeteren. In de praktijk is er nog veel werk aan de winkel. De BBC-bevindingen staan namelijk niet op zichzelf. In de zomer verscheen er ook een rapport over verslechterende omstandigheden in Apple-fabrieken. Medewerkers werkten honderd uur over per maand, drie keer meer dan zelfs in China is toegestaan. Ondanks tientallen inspecties. Misschien moet  Apple zelf eens ‘undercover’ gaan. 

Fans pleiten Apple vrij

Bij het lezen van de reacties op Apple-fansites viel me op hoeveel aanhangers het bedrijf vrijpleitten. Het was de schuld van de Chinese en Indonesische overheden. En het was oneerlijk dat de BBC alleen Apple aanpakt, want is het bij andere smartphonemerken niet even erg? Dat is de vraag, want Apple heeft een grotere 'piekproductie' dan andere gadgetfabrikanten, met alle problemen vandien. Ik heb zelf meerdere iPhones, maar wil dit niet goedpraten. Wat mij betreft pakt de BBC Apple terecht aan, om drie redenen.

Allereerst omdat Apple zelf altijd zegt de lat hoger te leggen dan de concurrentie. Past bij dit imago ook niet een beter productieproces dan de rest? Dat mag best in de praktijk getest worden. Bovendien wil Apple altijd maatschappelijk betrokken overkomen, bijvoorbeeld met Product (RED), waarmee het geld inzamelt voor aidsbestrijding. Op de derde plaats is Apple als een van de weinige elektronicafabrikanten financieel in staat om meer te doen aan werkomstandigheden. Het bedrijf heeft 165 miljard(!) dollar op de bank staan. En de winstmarges van de iPhone zijn veel hoger dan die van andere smartphones. Tja, als Chinese fabrieksmedewerkers minder overuren draaien, moet je wel wat langer op je nieuwe toestel wachten.

De Fairphone als begin

Er is trouwens een alternatief: de 'duurzamere' Fairphone, ontwikkeld vanuit Amsterdam nota bene. Bij de productie is er gelet op werkomstandigheden, salaris en herkomst van grondstoffen. OK, het kan altijd beter, maar de Fairphone is een begin. In anderhalf jaar zijn er 60.000 stuks van verkocht. Maar de Fairphone ligt qua specificaties flink achter op de nieuwste smartphones. Daardoor valt hij voor velen toch af. Ook voor mij, helaas.

Ik zie liever dat Apple meer het voortouw neemt. Het bedrijf is er als enige toe in staat om tot een menselijker productieproces te komen. Niet alleen in China, trouwens. Zelfs in een iPhone-reparatiefabriek in ‘ons eigen’ Breda klaagden medewerkers afgelopen zomer over erbarmelijke omstandigheden. De iPhone is bijna perfect, behalve op dit punt. Apple zou een humanere productie juist als extra verkoopargument kunnen gebruiken. In plaats van 'Think Different' dus meer 'Act Different'. En hopelijk wordt Apple hierin ook weer door zijn concurrenten ‘gekopieerd’.

Tonie van Ringelestijn

Meer over:

Reacties

Op de Radar website moet je 'overige cookies' accepteren om te reageren op artikelen.

Ook interessant