toggle menu

Je telefoonnummer in een Europees telefoonboek? Wie weet is het binnenkort zover!

Je telefoonnummer in een Europees telefoonboek? Wie weet is het binnenkort zover!

Jouw gegevens in een Europees telefoonboek? Het zou zomaar kunnen gebeuren in de toekomst. Want Nederlandse telecomaanbieders zijn verplicht om abonneegegevens, zoals naam, adres en telefoonnummer, te verstrekken voor de opname in (digitale) telefoongidsen in andere EU-lidstaten.

Deze uitspraak deed het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb) gisteren. En daar had je misschien geen rekening mee gehouden, toen je bij het afsluiten van je (mobiele) abonnement aanvinkte dat jouw gegevens best in de telefoongids (tegenwoordig alleen nog digitaal) mogen worden opgenomen. Ik zou daar zelf niet aan gedacht hebben, zeg ik eerlijk.

Geen landsgrenzen

VodafoneZiggo en Tele2 hadden daar ook niet op gerekend; zij vochten een verzoek aan van een Belgisch bedrijf dat naast Belgische ook Nederlandse nummers wil opnemen in gidsen en diensten.

Volgens de Nederlandse telecomproviders, zo valt te lezen in de uitspraak, 'worden de rechten van de eindgebruikers, waarbij het met name gaat om de bescherming van de privacy en de persoonlijke levenssfeer, gewaarborgd door de verplichting abonneegegevens te verstrekken aan nummerinformatiediensten op (uitsluitend) het eigen grondgebied van de lidstaat'. Maar de rechter is duidelijk: binnen de EU zijn er geen landsgrenzen.

Voor jou als consument betekent het dus dat als je toestemming hebt verleend voor opname in een openbare telefoongids of abonnee-informatiedienst, dat deze toestemming geldt voor álle aanbieders van zulke diensten in de gehele Europese Unie. Jouw provider hoeft je niet opnieuw om toestemming te vragen; die heb je al gegeven (al wist je dat misschien niet).

Mocht er bijvoorbeeld iemand komen met een idee voor een Europees telefoonboek, dan mogen deze gegevens verstrekt worden indien je deze optie hebt aangekruist. (Zo'n idee is er naar mijn weten nog niet, maar wat niet is kan nog komen!)

Niet zo'n fijn idee

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) verwacht niet dat Nederlandse consumenten door deze uitspraak vaker benaderd zullen worden door buitenlandse telemarketeers, want zij zullen zich – nog steeds - moeten houden aan de Nederlandse Telecommunicatiewet. Zo moeten ze het Bel-me-niet-register raadplegen voordat zij Nederlandse consumenten mogen benaderen.

Zelf vind ik het niet zo'n fijn idee. Bij navraag reageert Bits of Freedom als volgt: 'Een consument moet zelf kunnen bepalen met wie zijn of haar gegevens worden gedeeld. Dat betekent dat het uitgangspunt is dat het delen van gegevens over die consument alleen mag met diens instemming én dat het voor de consument glashelder moet zijn waarmee hij instemt. Als zijn telefoonnummer mogelijk met een bedrijf in het buitenland wordt gedeeld, moet dat duidelijk vermeld zijn.'

Helemaal niet glashelder

Maar de rechter heeft bepaald dat de telecomproviders niet expliciet hoeven te vermelden dat je gegevens in potentie in het buitenland kunnen belanden. Dus dat zal voor heel veel consumenten helemaal niet glashelder zijn!

Professor aan de Universiteit van Amsterdam en tevens directeur van het Instituut voor Informatierecht, Nico van Eijk, is het met me eens. 'Het is een conflict tussen telecomregels en privacyregels. Het kan niet zo zijn dat mensen tot iets gedwongen worden waarover ze zelf niet van tevoren hebben nagedacht. En als ze dat wel hadden geweten, hadden ze misschien geen toestemming gegeven. Ik ben het dan ook niet eens met deze uitspraak.'

Zelf heb ik het vermoeden dat abonnees na deze uitspraak vaker 'nee' zullen aanvinken voor de optie van het opnemen van hun gegevens in telefoongidsdiensten. Van Eijk denkt dat ook: 'Die kans acht ik heel groot. Wij denken dat het allemaal keurig geregeld is in Europa, maar we weten ook dat er grote verschillen zijn in landen. Voor je het weet vallen die gegevens in verkeerde handen. Daar zit je als burger niet op te wachten.'

Iedereen is aan dezelfde privacyregels gebonden

Rob van den Hoven van Genderen, directeur van het Centre for Law and Internet aan de Vrije Universiteit in Amsterdam én als IT-recht specialist werkzaam bij advocatenkantoor SwitchLegal, vreest er niet zo voor. 'De angst dat er misbruik van gemaakt kan worden, begrijp ik wel. Maar je mag in Europees verband niet discrimineren ten aanzien van andere landen; iedereen is aan dezelfde privacyregels gebonden, ook als het gaat om het verstrekken van de telecomgegevens. Je mag wel de eis stellen dat dezelfde mate van beveiliging moet worden toegepast als in Nederland. Dat staat ook in de uitspraak: dat de bescherming van de privacy - zoals geregeld in Europese richtlijnen - moet worden gewaarborgd. Gegevens mogen dan bijvoorbeeld ook niet voor direct-marketingdoeleinden gebruikt worden.'

Toch moet hij toegeven dat er meer risico is bij verspreiding door de hele Europese Unie: 'Als je de gegevens in theorie ter beschikking stelt aan 27 landen, dan is er een grotere kans dat er iets misgaat. In de praktijk werkt het in verschillende landen namelijk niet altijd hetzelfde, ondanks dat de regels hetzelfde zijn.' Hij besluit: 'Nederlandse telecomaanbieders hoeven de consument niet extra voor te lichten volgens de rechter, maar het is natuurlijk wel zo netjes om dat wel te doen.'

Ruimte voor privacybeschermende maatregelen

VodafoneZiggo liet naar aanleiding van de uitspraak weten: 'VodafoneZiggo hecht veel waarde aan de bescherming van de privacy van zijn klanten en heeft zich daarom tot aan het Europese Hof van Justitie hard gemaakt tegen de verstrekking van abonneegegevens aan (online) telefoongidsen uit andere EU lidstaten. Echter, de Europese en Nederlandse rechters hebben anders beslist. De uitspraak is nog vers en we zijn nog aan het kijken hoe dit er in de praktijk uit gaat zien. Gelukkig laat de uitspraak wel ruimte voor VodafoneZiggo om contractueel privacybeschermende maatregelen vast te leggen met de aanbieders van (online) telefoongidsen.'

Iris Böhm

Reacties

Op de Radar website moet je 'overige cookies' accepteren om te reageren op artikelen.

Ook interessant