toggle menu

Makkelijker samen claimen: goed nieuws voor de consument

Makkelijker samen claimen: goed nieuws voor de consument

Er komt een wet aan waarmee burgers als groep compensatie kunnen claimen voor schade. Dat klinkt goed, al moet de wet zich nog wel bewijzen in de praktijk.

Afgelopen 29 januari was een historische dag voor de consument. De Tweede Kamer ging namelijk akkoord met de Wet afwikkeling massaschade in collectieve actie. Deze wet moet het burgers (en bedrijven) die massaal schade lijden gemakkelijker maken om die schade vergoed te krijgen.

Consumentenorganisaties als de ANWB, de Vereniging Eigen Huis (VEH), de Consumentenbond en de Vereniging van effectenbezitters (VEB) zijn een gat in de lucht gesprongen. Want met deze wet kunnen ze voor groepen mensen die door eenzelfde gebeurtenis of product schade hebben geleden collectief compensatie eisen bij de rechter.

De rechter bepaalt dan in maximaal twee procedures of een bedrijf de regels heeft overtreden en wat daarvoor een gepaste schadevergoeding is. Als het meezit, gaat de nieuwe wet nog dit jaar in werking.

Lees ook: Samen schadevergoeding eisen wordt makkelijker

Lonend om de wet te overtreden

Consumenten lijden jaarlijks voor honderden miljoenen euro's schade door bedrijven die de wet overtreden, blijkt uit cijfers van de Consumentenbond. Tot nu toe kunnen belangenorganisaties geen vergoeding eisen voor groepen gedupeerden. Denk aan de houders van woekerpolissen of aandelenleasecontracten, slachtoffers van prijsopdrijving door verboden prijsafspraken, zoals bij beeldbuizen of kopers van auto's waarmee is gerommeld.

Voor de gedupeerden kunnen belangenorganisaties hooguit een collectieve rechtszaak voeren. Maar als de rechter dan na veel vijven en zessen vaststelt dat een aanbieder aansprakelijk is, dan moeten de partijen samen om de tafel om een schadevergoeding af te spreken.

Komen ze er niet uit, dan moet een consument alsnog individueel naar de rechter. Voor de meeste consumenten is dat geen haalbare kaart, want juridische procedures zijn duur, ingewikkeld en langdurig. Dit maakt het lonend voor bedrijven om de wet te overtreden.

Drie decennia te laat

Natuurlijk kan de consument blij zijn met de aanstaande wet. Wel is het jammer dat het drie decennia heeft geduurd voordat deze vorm van consumentenbescherming er kwam. Al in 1988 adviseerde de Commissie voor Consumentenaangelegenheden van de SER de toenmalige minister van justitie om een regeling als deze in te voeren. Maar het toenmalige kabinet deed er niks mee.

In 2011 leek het er met de motie Dijksma doorheen te komen. Maar toen bleef het idee liggen door de val van de regering. Maar nu is het dan eindelijk bijna zover.

Monopolie op het claimen van schade?

De aanstaande wet moet zich natuurlijk nog bewijzen in de praktijk. Al lijkt het logisch dat bedrijven de consument minder snel zullen durven te bedotten. Want voor ze het weten, ligt er een eis tot schadevergoeding op hun deurmat.

Die eis komt straks, anders dan nu, van (meestal) één, door de rechter aangewezen, claimorganisatie. Het voordeel voor de consument is dat deze dan niet meer hoeft te kiezen uit een lange lijst claimorganisaties zoals bij woekerpolissen en aandelenleaseplannen het geval was. Maar welke organisatie gaat de rechter straks uitkiezen?

Sommige deskundigen zijn bang dat organisaties als de Consumentenbond, de VEB, de VEH en de ANWB straks het monopolie op het claimen van schade krijgen, waardoor er te weinig concurrentie is. Mogelijk heeft de consument daar weinig last van, want de wet stelt eisen aan de claimorganisatie.

Zo moet men beschikken over voldoende deskundigheid en ervaring. Ook mogen de bestuurders geen winstoogmerk hebben, en zal een toezichthoudend orgaan een oogje op de claimorganisatie houden. De consument kan voorlopig optimistisch zijn.

Erica Verdegaal

Updates ontvangen over dit onderwerp?

Wil je op de hoogte blijven van dit onderwerp? Download de gratis Radar-app en volg het onderwerp.

Reacties

Op de Radar website moet je 'overige cookies' accepteren om te reageren op artikelen.

Ook interessant