toggle menu

Pak die kwakzalvers nou eindelijk eens aan!

Pak die kwakzalvers nou eindelijk eens aan!

Mag dat dan zomaar? Een kankerpatiënt met een hocus-pocusbehandeling weghouden bij oncologen, daardoor je artsentitel verliezen en dan later toch weer opnieuw patiënten behandelen met zoiets vaags als 'bioresonantie'? Ja, dat mag. Weinig staat kwakzalvers in de weg, waardoor zij kunnen profiteren van kwetsbare patiënten die hen als laatste strohalm zien.

In Radar ging het deze week over 'bioresonantie', maar ook Undercover Nederland had anderhalve week geleden een belangrijke uitzending. Het programma rustte twee bestuursleden van de Vereniging tegen de Kwakzalverij uit met verborgen camera’s en liet ze plaatsnemen in de behandelkamer van kwakzalvers.

Een oud-inspecteur voor de Gezondheidszorg  ging naar huisarts Roger Crijns, een adept van de 'Germaanse Geneeskunde'. Volgens deze hocus-pocusgeneeskunde zou kanker worden veroorzaakt door een emotionele schok, een traumatische ervaring of een conflict. De oud-inspecteur had zijn zoon mee, die zogenaamd net de diagnose leverkanker had gekregen. Die leverkanker kwam door zijn ontslag, zo stelde Crijns vast. En hij schreef een dosis vitaminepillen voor.

Onzinnige diagnose

Een ander bestuurslid van de Vereniging tegen de Kwakzalverij ging naar René Broekhuyse, die mensen met zijn 'VegaTest' onderzoekt en ze een onzinnige diagnose geeft. Dit bestuurslid vertelde Broekhuyse dat ze een niet-uitgezaaide tumor in de lever had; een tumor die goed te opereren zou zijn.

Met zijn VegaTest ontdekte de kwakzalver echter dat ze geen tumor zou hebben, maar een te lage weerstand, waardoor infecties ruim baan krijgen. Ze zou een ontsteking hebben en alternatieve medicijnen moeten gebruiken.

Maar wacht eens even, waar hadden we dit eerder gehoord...? Broekhuyse was een van de behandelaren van actrice Sylvia Millecam, die borstkanker had. Ook bij haar stelde hij vast dat ze geen kanker had, maar een bacteriële infectie. Zij wilde geen chemo, liet zich door Broekhuyse en consorten behandelen en stierf aan een vorm van kanker die waarschijnlijk goed te behandelen was geweest.

Weggehouden bij het ziekenhuis

De Inspectie voor de Gezondheidszorg spande een zaak tegen Broekhuyse aan en in 2007 verloor hij zijn artsentitel. Ook het Openbaar Ministerie vervolgde hem.

In 2013 besloot de Hoge Raad dat Broekhuyse inderdaad straf verdiende. Het bleef slechts bij zes weken voorwaardelijke gevangenisstraf: door de publiciteit rond de zaak en het verliezen van zijn artsentitel zou hij al genoeg gestraft zijn.

Op zijn site laat hij zich er – ondanks het verlies van zijn artsentitel – nog steeds op voorstaan dat hij 25 jaar lang verzekeringsarts was. 'Hij leerde hier dat de alternatieve behandelingen net zo goed, zo niet beter aansloegen dan de reguliere behandelingen', zo staat er te lezen.

En met zijn gekke ideeën houdt hij dus weer kankerpatiënten – in dit geval gelukkig fictief, maar hoeveel echte kankerpatiënten zal hij de laatste jaren in zijn praktijk hebben gezien? – weg bij het ziekenhuis.

Kwakzalvers vervolgen? Het OM staat niet te springen

De cameraopnames van Undercover in Nederland liggen nu bij de inspectie. Maar of dat wat uithaalt? De huisarts Roger Crijns kan nog voor de medische tuchtrechter worden gesleept. Maar Broekhuyse niet meer. En als iets duidelijk is geworden bij de zaak Millecam, is het wel dat het Openbaar Ministerie niet echt staat te springen om kwakzalvers te vervolgen.

In de nasleep van de zaak Millecam schreef ik een artikel. Oud-medewerkers van de inspectie zeiden daarin dat het Openbaar Ministerie huiverig is om artsen en kwakzalvers die flink in de fout gaan, aan te pakken. Deze kritiek gaven de oud-inspecteurs alweer een tijd geleden, maar ik vrees dat het nu niet veel anders is.

'Een voorwaardelijk strafje'

Kwakzalvers – of ze nou arts zijn of niet – hebben niet zoveel te vrezen. Een oud-stafjurist van de Inspectie vertelde mij dat de lage straffen schril afsteken tegen de bewerkelijkheid van de ingewikkelde medische zaken.

'Vaak loopt het uit op een voorwaardelijk strafje. Alternatieve behandelaars kun je niet ontzeggen hun beroep uit te voeren. Tijdens een proces komt de advocaat altijd met een batterij patiënten die allemaal zeggen dat het zo’n goede arts is. In de media kan het beeld ontstaan van dat ellendige OM dat die aardige arts vervolgt. Het is niet vreemd dat de officier van justitie zegt: "Ik heb wel wat beters te doen dan drie jaar procederen voor een symbolische straf".'

Aan de schandpaal nagelen

Nu zou je natuurlijk kunnen zeggen: het is de eigen verantwoordelijkheid van mensen om op zoek te gaan naar de juiste behandeling. Als zij in alternatieve therapieën willen geloven, en er daardoor misschien juist wel baat bij hebben zijn, waarom niet? Maar dat is te makkelijk. Als je de diagnose leverkanker of borstkanker hebt gekregen, ben je heel kwetsbaar; dan kan het gebeuren dat je elke hoop met beide handen aanpakt, hoe vals die hoop ook is.

Daarom moeten kwakzalvers steviger worden aangepakt, hoe ingewikkeld het ook is om ze veroordeeld te krijgen. En ze aan de schandpaal nagelen, zoals Undercover in Nederland deed, is ook een goede manier – zo weten potentiële patiënten in ieder geval dat de hocus-pocustheorieën op z’n minst dubieus zijn.

Mensje Melchior

Reacties

Op de Radar website moet je 'overige cookies' accepteren om te reageren op artikelen.

Ook interessant