toggle menu

Waak over je privacy in 2019, want we laten in het nieuwe jaar nóg meer digitale sporen na!

Waak over je privacy in 2019, want we laten in het nieuwe jaar nóg meer digitale sporen na!

'Je mag alles van me weten, behalve mijn pincode!' Kun je je deze reclame nog herinneren? Ik ben benieuwd of deze slogan in het nieuwe jaar nog standhoudt. Want we laten steeds meer digitale sporen na. In het jaar 2019 zullen we zelfs onze bankgegevens gaan delen, zo is de verwachting. Trendwatchers geven een waarschuwing af.

Zo spreekt trendwatcher Adjied Bakas in zijn boek 'Trends 2019' over 'behavioral biometrics' (gedragsbiometrie). Oftewel, de manier waarop jij tikt op je toetsenbord, swipet of je smartphone, of scrolt door een website kan net zo uniek zijn als je vingerafdruk. 'Steeds meer banken en onlinewinkels houden daarom bij wat iemand fysiek doet, als hij of zij hun website bezoekt of hun app gebruikt. Het is een extra manier om fraude tegen te gaan, maar ook een geweldige kans om gebruikersprofielen aan te leggen of aan te vullen.'

Voorspellingen over jou op basis van gedragsbiometrie

Het gevaar hiervan schuilt in het feit dat er voorspellingen kunnen worden gedaan over jou, wellicht zelfs over je medische toestand. 'Onderzoek laat zien dat hoe meer data bedrijven verzamelen, des te harder ze op zoek gaan naar manieren om die te gebruiken – dus ook voor andere doeleinden dan waarvoor ze oorspronkelijk zijn verzameld.'

Overal laat je je digitale sporen na

Ook trendwatchduo Lieke en Richard Lamb maakt zich zorgen in hun jaarlijkse TrendsVerwachting. '2019 wordt het jaar van het Digitale Doolhof.' Want als je digitaal niet mee kunt komen, raak je steeds meer ontregeld. Dus raken we als consument én als simpele burger steeds meer de controle over ons eigen leven kwijt.

Richard Lamb: 'Je bent als consument volledig zichtbaar voor bedrijven en overheid en dat heeft niet iedereen door. Er zijn maar heel weinig mensen die zich realiseren hoe nauw dat net om je heen zit. Iedereen kijkt met je mee, van webshop tot telecomaanbieder tot belastingdienst.'

De grootste privacyschenders van afgelopen jaar

En denk maar niet dat die bedrijven allemaal zo netjes met jouw gegevens omgaan. Oók de overheid niet. Wie een speerpunt maakt van de bewustwording hiervan, is belangenclub Bits of Freedom. Deze privacywaakhond reikt op 22 januari 2019 de Big Brother Awards uit aan de grootste privacyschenders van het afgelopen jaar.

Er zijn drie genomineerden voor de Publieksprijs. Allereerst de Belastingdienst, waar we natuurlijk allemáál mee te maken hebben en die het technisch onmogelijk acht om de persoonsgegevens die zij verzamelt goed te beveiligen. Dan is er de Kamer van Koophandel. Die verkoopt de gegevens van ingeschreven ondernemers aan derden; iets waar ik zelf ook last van ondervind. Zo krijg ik veel vervelende telefoontjes met brutale, dwingende medewerkers die me een energiecontract willen aansmeren. En tot slot is Facebook genomineerd, waar ik zelf nota bene vrijwillig aan meedoe, want ook ik heb een account.

Je betaalgegevens beschikbaar stellen aan andere organisaties dan je eigen bank in 2019

Het nieuwe jaar heeft nieuwe dingen voor ons in petto. We gaan steeds een stukje verder met het afstaan van onze gegevens. Zo wordt een nieuwe Europese richtlijn voor het betalingsverkeer van consumenten en bedrijven in 2019 van kracht (genaamd PSD2). Banken zijn in het nieuwe jaar verplicht om onze betaalgegevens beschikbaar te stellen aan andere organisaties, zodra we daar toestemming voor geven. Dus inderdaad: zonder onze toestemming zijn ze nergens.

Maar Richard Lamb waarschuwt dat een webshop jou zou kunnen vragen om toestemming door daar een korting tegenover te zetten. En mensen – zeker Nederlanders – zijn gevoelig voor korting! 'Dan hebben ze realtime jouw betaalinformatie. Dan ziet een woonwinkel bijvoorbeeld dat jij net bij een keukenboer een koelkast hebt gekocht en dan biedt de woonwinkel jou keukenspullen aan met korting.'

Jouw identiteit als buit voor cyberboeven: wen er maar aan

Terug naar de gedragsbiometrie waar trendwatcher Adjied Bakas over schrijft in zijn boek. Een bank zal de verzamelde biometrische gegevens gebruiken om bijvoorbeeld mede te bepalen of een klant kredietwaardig is, of in aanmerking komt voor een verzekering. Maar in theorie kan de bank deze data ook voor andere doeleinden gebruiken. Bakas: 'Zelfs de strenge Europese privacyregels sluiten dit niet helemaal uit, want als het gaat om data verzamelen voor onlineveiligheid gelden allerlei uitzonderingen. Maar ja, iemands identiteit is nu eenmaal de ultieme online buit, waarop iedere cyberboef jaagt, die iedere cyberbeveiliger probeert te beschermen en waarvan iedere gebruiker af en toe iets moet prijsgeven. Wen er maar aan.'

Internet is een zegen, maar ook een zorg

Lamb vindt internet enerzijds een zegen – want hoe makkelijk is ons leven geworden sinds de komst van internet en later ook smartphones? – maar anderzijds een steeds grotere zorg. 'Mensen zijn te lui om zichzelf goed te beveiligen. We gebruiken eenzelfde wachtwoord jarenlang, bij meerdere inlogsystemen. En als wachtwoorden langer in omloop zijn neemt de kans op een hack alleen maar toe. Een hackgenerator gaat met een gevonden wachtwoord allerhande diensten af. Dat gaat razendsnel. En het is vervelend als hackers in je social media-account komen, maar het kan een ramp zijn als ze in je betaalgegevens kunnen komen, of je paspoortnummer in handen krijgen.'

Lees ook: 6 voorwaarden voor veilige wachtwoorden

Maak 'waken over je privacy' een van je goede voornemens

Kortom, we móeten ons écht méér bewust worden van onze internetveiligheid en privacy in het nieuwe jaar! En daar ook iets aan proberen te doen. Maar hoe dan?

Richard Lamb trekt een vergelijking met ziek worden: 'Als je ziek wordt gaat dat je leven beheersen; je gaat dingen uitzoeken, zo ga je op zoek naar de beste arts. Als het om ICT gaat, moet je dat op eenzelfde manier aanpakken: ga op onderzoek uit! Laat je informeren! Als je vragen hebt over je computer of internet, zoek het antwoord dan via anderen die je voor zijn gegaan, in je omgeving, maar ook op internetfora of via filmpjes op YouTube bijvoorbeeld. Video’s op internet zijn de nieuwe handleidingen.'

Lamb waarschuwt ook nog – als de nieuwe PSD2-regelgeving van kracht is in het nieuwe jaar – om je niet te laten verleiden met kortingen om je betalingsgegevens af te staan.

Je goede voornemen heb je in ieder geval alvast binnen: waak over je privacy in 2019!

Lees ook Iris' eerdere column over hoe spam te voorkomen

Iris Böhm

Updates ontvangen over dit onderwerp?

Wil je op de hoogte blijven van dit onderwerp? Download de gratis Radar-app en volg het onderwerp.

Reacties

Op de Radar website moet je 'overige cookies' accepteren om te reageren op artikelen.

Ook interessant