toggle menu

Waarom we zo graag in superfoods willen geloven

Waarom we zo graag in superfoods willen geloven

Dankzij het hardnekkige geloof in eten als wondermiddel kon een Australische blogger haar kwakzalversimperium opbouwen. Waarom willen we eigenlijk zo graag geloven in de heilzame werking van superfoods?

De 23-jarige Australische ‘welness blogger’ Belle Gibson  beweerde dat ze een ongeneeslijke hersentumor overleefde dankzij een streng gluten-, suiker-, zuivel- en koffievrij dieet. Het legde haar geen windeieren: haar app The Whole Pantry werd 300.000 keer gedownload en er kwam een gelijknamig kookboek.

Haar kwakzalversimperium stortte eind april in elkaar, toen een aantal liefdadigheidsorganisaties haar beschuldigden van fraude. In een interview met The Women’s Weekly gaf ze uiteindelijk toe dat ze nooit kanker heeft gehad: ‘Er is niets van waar’, zo sprak ze.

Detoxen met citroenwater en sap van tarwegras

Goh, wat een verrassing! dacht ik na het lezen van deze quote. Meteen daarna volgde mijn verbazing over het geloof dat hele volksstammen aan haar beweringen hechtten. Want zeg nou zelf: een dieet als wondermiddel tegen een ongeneeslijke hersentumor?

De populariteit van Gibbe staat niet op zichzelf. Er zijn veel meer (immens populaire) welness bloggers die weliswaar niet beweren dat ze kanker kunnen genezen door geen gluten meer te eten, maar, maar wel beloftes doen als een goede gezondheid, een slanke lijn, een glad en jong huidje – en dus eigenlijk een gelukkiger leven – als je brood maar laat staan. Of suiker. Of ladingen chiazaden naar binnen werkt, detoxt met citroenwater en sapjes van tarwegras drinkt.

Instant gezondheid in een lepen zaden

De enorme populariteit van deze welness bloggers en van superfoods als quinoa, chiazaad en gojibessen, is als je het nuchter bekijkt best bijzonder: zo’n levensstijl kost bakken met geld, en wetenschappelijk bewijs dat je er inderdaad gezonder mee door het leven gaat, is nooit geleverd. Sterker nog: onlangs kwam naar buiten dat een deel van deze producten juist niet goed voor je is omdat er te veel bestrijdingsmiddelen in zitten.

Waarom willen we dan toch zo graag geloven dat instant gezondheid in een lepel zaden of exotische bessen zit? Ik vermoed dat het een combinatie is van ijdelheid en de behoefte aan (in dit geval valse) hoop.

IJdelheid en hoop

Om te beginnen met de ijdelheid: hoe fijn zou het zijn als je inderdaad een glanzend, strakke huid zou krijgen gewoon door elke dag wat chiazaadjes door de yoghurt te gooien? En hoe mooi zou het zijn dat je – simpelweg door elke dag een klein stukje donkere chocola te eten – je lichaam voedt met een bom aan antioxidanten waardoor je niet alleen langer leeft, maar er ook nog eens jaren jonger uit gaat zien dan je ware leeftijd?

Over ‘superfoods’ worden wilde claims gemaakt. In een maatschappij als de onze, waarin het uiterlijk soms wel bepalend lijkt voor succes en welbevinden, is het niet zo gek dat we het in ieder geval proberen.

Dan reden nummer twee: onze behoefte aan hoop. Ik kan me van alles voorstellen bij het verlangen om met een simpel recept (elke dag een glas tarwesap en je stuitert van de energie!) gezonder en fitter door het leven te gaan.

Eén simpel recept in plaats van geloven in wondermiddeltjes

Zelf heb ik alopecia totalis, extreme haaruitval. Inmiddels heb ik deze aandoening helemaal geaccepteerd (gelukkig komen er elk jaar mooiere haarwerken op de markt), maar toen ik nog niet zo ver was, had ik me misschien ook wel op een glutenvrij citroensapjesdieet gestort - als er op dat moment een gezondheidsgoeroe was geweest die had beloofd dat ik mijn prachtige blonde krullen erdoor terug zou krijgen.

Toch zou dat niet heel lang geduurd hebben; ik denk dat ook toen de scepticus in mij wel na een paar weken wakker zou zijn geworden. Want hoe graag ook ik wil geloven in wondermiddeltjes; uiteindelijk is er maar één simpel recept om gezond te leven: gevarieerd eten, bewegen en goed slapen. Een recept dat weliswaar veel gezondheidsproblemen als hart- en vaatziekten kan voorkomen, maar een hele trits aan aandoeningen nooit zal verhelpen.

Tips: hoe weet je hoe ‘super’ je eten nou echt is

  • Eigenlijk is het vrij simpel te checken of een superfood inderdaad zal doen wat het belooft: hoe grootser de claim, hoe onwaarschijnlijker. Als een bepaald dieet je hele leven moet veranderen, of een paar simpele bessen al je kwalen moeten verhelpen, krijg je vooral een hoop lucht verkocht.
  • Voor wie wetenschappelijk verantwoord aan de superfoods wil, heeft de Amerikaanse gezondheidsdienst CDC een handige lijst gemaakt: de organisatie onderzocht 47 soorten groenten en fruit op hun ‘powerhouse’-kwaliteiten (41 ervan bleken aan het 'powerhouse-criterium' te voldoen. De organisatie keek welke vitaminen en mineralen er in zitten en hoeveel suikers en zuur (slecht voor de tanden) erin zitten. Wat blijkt? Heel gewone groenten staan in de top-20; waterkers, bietjes, spinazie, andijvie, broccoli, pompoen. Ook aardbeien en sinaasappelen gooien hoge ogen. Genoeg om een simpele, lekkere maaltijd – en toetje - mee te maken, zonder veel te dure zaden of exotische bessen.

Mensje Melchior

Meer over:

Reacties

Op de Radar website moet je 'overige cookies' accepteren om te reageren op artikelen.

Ook interessant