Reacties Verbond van Verzekeraars, CNV en FNV

In de uitzending van maandag 2 februari 2026 bespreken we de mogelijk nadelige gevolgen van de overstap naar het nieuwe pensioenstelsel. We hebben het Verbond van Verzekeraars en vakbonden CNV en FNV om een reactie gevraagd. Deze lees je hier.
Verbond van Verzekeraars
Klopt het dat in het huidige stelsel pensioenpremies progressief oplopen naarmate de werknemer ouder wordt? En in het nieuwe stelsel wordt dat een vast percentage van 15% ongeacht de leeftijd?
In het huidige stelsel lopen de premies inderdaad op naarmate werknemers ouder worden. In het nieuwe stelsel is de premie leeftijdsunafhankelijk en betalen werknemers een vast percentage ongeacht de leeftijd. De genoemde 15% klopt echter niet. De werkgever kan in afstemming met werknemers zelf kiezen hoe hoog het percentage wordt. Dat kan tussen de 0 en 30% liggen.
Wat gebeurt er als er een pensioengat ontstaat voor oudere werknemers? Moeten werkgevers dan een tegemoetkoming bieden?
Voordat de werkgever overstapt op het nieuwe stelsel moet de werkgever, of de centrale sociale partners, een aantal keuzes maken. Het totaalpakket aan keuzes moet evenwichtig zijn. Als de transitie onevenwichtig uitpakt dan kan de werkgever in afstemming met de werknemers tegemoetkomingen afspreken of de gemaakte keuzes daarop aanpassen.
Het is mogelijk dat voor de oudere werknemers in het nieuwe stelsel minder premie wordt ingelegd en zij dus minder pensioen opbouwen. Dit kan gebeuren als de nieuwe, ‘vaste premie’, lager is dan de premie die in de oude situatie in hun pensioenpot wordt ingelegd. De werkgever (/sociale partners) kan dan met zijn werknemers afspraken maken over compensatie of kiezen voor de eerbiedigende werking.
Bovenstaande 2 punten gaan over een pensioengat dat kan ontstaan door de transitie. Er kan ook een pensioengat ontstaan door baanwissel. Als je overstapt naar een andere werkgever moet je goed opletten. De mogelijkheid bestaat immers dat je bij je nieuwe werkgever minder premie (de vaste premie) gaat afdragen en dus minder pensioen opbouwt dan bij je oude werkgever (met de leeftijdsafhankelijke premie). Maar het is ook mogelijk dat je bij de nieuwe werkgever juist meer premie gaat afdragen en dus meer pensioen opbouwt. Dat verschilt per werkgever. Dit is in het huidige stelsel overigens ook al zo (wel in mindere mate): als je van baan wisselt moet je altijd goed naar je pensioen kijken. Daarnaast is het ook mogelijk dat je door de baanwisssel compensatie misloopt.
Is het in het nieuwe pensioenstelsel makkelijker om je oude pensioen mee te nemen naar een nieuwe pensioenverzekeraar?
Dat klopt. In het nieuwe pensioenstelsel bouwt iedereen pensioen op via een premieregeling. Daardoor zijn de verschillen tussen regelingen kleiner dan vroeger. In het oude stelsel kon een waardeoverdracht gunstig of juist ongunstig uitpakken. In het nieuwe stelsel neem je gewoon jouw opgebouwde pensioenkapitaal mee naar de nieuwe pensioenregeling. Dat maakt een overdracht eenvoudiger.
CNV
Van het Verbond van Verzekeraars had ik begrepen dat zij in samenwerking met o.a. de FNV werkgevers aansporen om hun pensioenregeling op tijd aan te passen naar het nieuwe stelsel. Doet het CNV dat ook? Hoe vertegenwoordigen jullie hierin de belangen van werknemers?
Ja, er is o.a. een checklist voor werkgevers gemaakt (zie bijlage).
Wat zijn de gevolgen voor het pensioen van werknemers als werkgevers de deadline voor het invaren niet halen?
Dat kan ernstig zijn. Zie bijlage. Citaat: ‘De werknemer moet belasting betalen over de waarde van de pensioenen die in het verleden zijn opgebouwd. Het wordt beschouwd als loon (uit vroegere dienstbetrekking).
In hoeverre herkent het CNV dat er pensioengaten ontstaan doordat mensen van baan veranderen in samenhang met het nieuwe pensioenstelsel?
Bij zgn. verzekerde regeling (met premiestaffels) is het extra opletten bij overstap naar een andere baan. Laat je goed voorlichten. Weet ook dat veel verzekerde regelingen (te) lage pensioenpremies kennen. Ook de nieuwe verz regelingen kennen vaak te lage pensioenpremies (13%).
Wat vindt het FNV ervan als er een pensioengat ontstaat? Wat zou daarvoor een oplossing kunnen zijn?
CNV is voorstander van een goed penoen en zeker 25% pensioenpremie. Dat is er vaak niet bij verzekerde regelingen. CNV is daar niet blij mee. Het is belangrijk dat werknemers weten dat ze slechts beperkt pensioen opbouwen
In het nieuwe stelsel is het gek om te praten over ‘pensioengaten’, want dat veronderstelt het ‘oude’ denken van een soort lineaire, jaarlijkse opbouw naar een uitkomst van 80% van het laatst verdiende salaris. De pensioeninleg volgt nu veel meer je loopbaanpatroon en je gemiddelde salaris, en de pensioenuitkomst volgt uit je premie-inleg en de beleggingsresultaten. Bovendien kan je zelf met keuzes als ‘eerder/later’, ‘hoog/laag’, ‘bedrag ineens’, “uitruil PP’ je pensioeninkomen beïnvloeden.
FNV
De eerste 2 vragen gaan over het probleem dat werkgevers hun pensioenregeling bij een verzekeraar uiterlijk 31 december 2027 over moeten hebben gezet conform de Wtp.
Als werkgevers te laat zijn met de omzetting zijn de fiscale gevolgen voor werknemers enorm. Zo leidt het tot belastingheffing over alle opgebouwde aanspraken, de heffing van revisierente en het vervallen van de omkeerregeling op toekomstige premies. Hun pensioenvermogen kan worden gehalveerd!
Ook heeft het grote negatieve gevolgen voor hun toeslagen, hun nettoloon en lopen ze het risico dat er geen nabestaandenpensioen is. De FNV vindt het onbestaanbaar dat werknemers deze last moeten dragen, terwijl zij niets kunnen doen. Uiteraard zullen zij hun werkgever aansprakelijk stellen voor de geleden schade. Maar deze ellende moet vooraf worden voorkomen.
De verzekeraars hebben hier zeker een verantwoordelijkheid. Zij maken immers afspraken met werkgever, maar verzekeren werknemers. Verzekeraars moeten dus maar uitleggen hoe ze hun verzekerden gaan verzekeren van hun beloofde pensioenen!
Vanuit het ministerie van SZW is een werkgroep gevormd om dit probleem aan te pakken. De FNV heeft zitting in deze werkgroep om er bovenop te zitten dat werknemers niet de dupe worden van laksheid van werkgevers en verzekeraars.
De laatste twee vragen gaan over het probleem van het pensioengat voor werknemers die van baan wisselen bij een werkgever die een pensioenregeling bij een verzekeraar aanbiedt naar een andere werkgever.
De Wtp verplicht werkgevers om uiterlijk 31 december 2027 over te stappen naar het nieuwe stelsel. Dit betekent dat ze daarna een ‘vlakke pensioenpremie’ (gelijk percentage pensioenpremie voor alle leeftijden) moeten hanteren. Verzekeraars gebruiken nu nog een leeftijdsafhankelijke staffel (hoe ouder hoe meer premie). Die ‘eerbiedigende werking’ houdt in dat de leeftijdsafhankelijke staffel voor het zittende personeel mag worden voortgezet.
Als de werknemer weg gaat en bij een nieuwe werkgever in dienst komt is er een kans dat deze werknemer minder pensioenpremie krijgt (want dan krijgt de werknemer alleen nog een vlakke premie en geen stijgende leeftijdsafhankelijke premie meer). Dit is wel afhankelijk van de hoogte van de premie bij de eerste werkgever en de hoogte van de premie bij de tweede werkgever.
Dit probleem is bij ons bekend. Er is geen werkgroep met verzekeraars hierover. De verzekeraars moeten de werkgevers erop wijzen dat hun werknemers een pensioengat oplopen. De werkgever kan dit pensioengat ook oplossen door deze groep mensen een compensatie voor de gemiste premie te geven.