Kun je je woning nog verduurzamen nu je geen zwaardere stroomaansluiting krijgt?
Het stroomnet in de regio Utrecht is vol, waardoor je vanaf 1 juli 2026 op een wachtlijst komt als je de stroomaansluiting van je woning wilt verzwaren. Moet je voor die tijd een aanvraag indienen? Of kun je je woning ook verduurzamen zonder zwaardere aansluiting? Radar zoekt het uit.
Wanneer kom je als huishouden op de wachtlijst?
Er dreigen al jaren problemen door het overbelaste stroomnet. Tot nu toe had dat alleen gevolgen voor grootverbruikers, maar vanaf 1 juli 2026 geldt in een groot deel van de provincie Utrecht een tijdelijke aansluitstop voor iedereen die een nieuwe of zwaardere elektriciteitsaansluiting wil. Dit geldt dus ook voor huishoudens.
Een woordvoerder van netbeheerder Stedin vertelt: “Als je na 1 juli 2026 je meterkast wil uitbreiden voor bijvoorbeeld een warmtepomp of een laadpaal, dan kom je op de wachtlijst. Hoelang de wachttijd is, hangt af van hoe vol het stroomnet is in jouw buurt.”
Wie wordt als eerste aangesloten?
Eerder werd toegang tot het stroomnet verleend op volgorde van aanvraag: wie het eerst kwam, stond bovenaan de wachtlijst. Nu geldt dat in principe nog steeds, maar kunnen projecten die een maatschappelijk doel dienen wel voorrang krijgen.
Om te bepalen wie er eerst aangesloten mogen worden, heeft de Autoriteit Consument en Markt (ACM) een prioriteringskader opgesteld.
Die is als volgt ingedeeld:
Congestieverzachters
Dit zijn projecten die direct ruimte maken op het elektriciteitsnet, waardoor meer andere partijen van het stroomnet gebruik kunnen maken.
Projecten die essentieel zijn voor de nationale veiligheid
Dit zijn bedrijven zoals ziekenhuizen, noodhulpdiensten, defensie, openbare drinkwatervoorzieningen, beveiligde netwerken en politie. In deze categorie vallen bijvoorbeeld ook verkeersveiligheid, luchtverkeer, spoorwegen en telecommunicatie.
Projecten die voorzien in basisbehoeften
Denk aan afvalstoffenbeheer, gasinfrastructuur, onderwijs, openbaar vervoer, telecommunicatie, warmtevoorziening en woonbehoefte. Volgens de woordvoerder van Stedin vallen ook huishoudens die van het gas af willen in deze categorie.
Kun je jouw woning nog verduurzamen?
Toch betekent dit volgens de woordvoerder van Stedin niet dat je jouw woning de komende jaren niet kunt verduurzamen. Volgens hem is een zwaardere aansluiting namelijk niet altijd nodig. Techniek Nederland, de ondernemersvereniging van installateurs en adviseurs, is het daarmee eens.
Zij laten weten dat er in de praktijk veel mogelijk is met een fase-1-aansluiting. “Een 1-fase-aansluiting kan op hetzelfde moment maximaal ongeveer 8 kW aan elektrisch vermogen leveren. Bij een zwaardere aansluiting (3-fase) is dat ruim 17 kW. Die maximale capaciteit is eigenlijk alleen nodig wanneer in een woning vrijwel alles tegelijk gebeurt: koken, wassen, verwarmen én de auto opladen. In de praktijk komt dat zelden voor. “
Hoe verduurzaam je zonder zwaardere aansluiting?
De oplossing zit volgens hen daarom niet per se in meer capaciteit, maar in slimmer gebruik van energie. Dit kan bijvoorbeeld door middel van ‘load balancing’.
“Hierbij regelt een energiemanagementsysteem welke apparaten op welk moment voorrang krijgen. Tijdens het koken krijgt bijvoorbeeld de kookplaat prioriteit, terwijl het laden van de auto en de hybride warmtepomp voor de verwarming dan tijdelijk worden teruggeschakeld. De ‘samenwerking’ van de apparaten voorkomt overbelasting. “
Voor deze installaties heb je niet altijd een grotere aansluiting nodig:
Een hybride warmtepomp
In veel gevallen heeft zo’n warmtepomp een aansluitvermogen van slechts 1 tot 2 kW. “Dat is net zo veel als een waterkoker en op bestaande fase-1-aansluiting geen enkel probleem.”
Zonnepanelen
“Kunnen tot een vermogen van zo’n 5 kW op een fase-1-aansluiting worden aangesloten.”
Laadpunten
“Moderne laadpunten kunnen automatisch prioriteit geven aan de eigen zonnestroom en laden de auto bijvoorbeeld vooral ‘s nachts op. MEt een fase-1-aansluiting gaat het laden langzamer dan met een 3-fase-aansluiting, maar in de praktijk is dat voor de meeste huishoudens geen probleem.”
Zowel Stedin als Techniek Nederland adviseren om een erkend installateur te raadplegen om te zien wat er mogelijk is met jouw aansluiting.