Lukt het niet om een huisarts te vinden? Dit kun je doen
Ongeveer 60 procent van de huisartspraktijken in Nederland hanteert op dit moment een patiëntenstop, blijkt uit cijfers van het Nivel. Dat betekent dat het best een opgave kan zijn om een huisarts te vinden, vooral bijvoorbeeld na een verhuizing. Wat kun je in zo'n geval het beste doen? En waar heb je recht op?
Slechts een deel meldt zich
De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) houdt bij hoeveel verzekerden zich per postcodegebied melden voor bemiddeling naar een huisarts. In de eerste helft van het jaar zien zij een lichte daling in het aantal aanvragen.
Dat betekent echter niet automatisch dat het probleem afneemt. Uit onderzoek van het Nivel blijkt dat ongeveer 8 procent van de mensen die geen praktijk kunnen vinden, daadwerkelijk contact opneemt met de eigen zorgverzekeraar.
‘’Er is sprake van een forse onderschatting. Vandaar dat we dit onderzoek hebben uitgevoerd om hier meer inzicht op te krijgen’’, aldus het Nivel. De overige groep zoekt zelf verder of onderneemt voorlopig geen actie, vaak omdat zij niet weten dat de verzekeraar hierin kan ondersteunen.
Waarom kiezen praktijken voor een patiëntenstop?
Een patiëntenstop kan allerlei redenen hebben, stelt het Nivel. Een reden is dat huisartsen ongelijk verdeeld zijn over het land, maar er speelt meer mee. Uit een enquête van het Nivel onder huisartsenpraktijken blijkt dat zij een hoge zorgdruk ervaren. Dat zit hem vooral in het hoge aantal contactmomenten en consulten met hun huidige patiënten.
Daarnaast geven de praktijken aan dat er al te veel patiënten per huisarts staan ingeschreven en dat ze kampen met een personeelstekort. Zelfs de locaties spelen een rol, omdat veel praktijkruimtes gewoon te klein zijn. Omdat de verhouding tussen de zorg die nodig is en de capaciteit die beschikbaar is uit balans raakt, gaan praktijken over op een patiëntenstop.
Mag een huisarts jou zomaar weigeren?
Een huisarts mag een inschrijving niet zomaar weigeren, tenzij de praktijk vol zit of als je te ver weg woont. Voor de normale afstand naar een praktijk bestaat er in principe geen kilometernorm, maar voor spoedsituaties binnen de zorg wel:
Praktijken en huisartsenposten moeten bij spoed binnen 30 seconden telefonisch bereikbaar zijn;
Huisartsen hebben de inspanningsverplichting om bij spoedgevallen binnen 15 minuten bij de patiënt te kunnen zijn.
Een praktijk mag een nieuwe inschrijving dus weigeren als je te ver weg woont om bij spoed op tijd aanwezig te kunnen zijn.
De zorgplicht van de zorgverzekeraar
Als je zelf geen praktijk vindt, kan je aankloppen bij je zorgverzekeraar. Zorgverzekeraars hebben namelijk een wettelijke zorgplicht: zij moeten ervoor zorgen dat verzekerden tijdig toegang hebben tot passende zorg van goede kwaliteit.
Volgens de NZa geldt deze zorgplicht ook wanneer praktijken in een hele regio een patiëntenstop hanteren:
De verzekeraar moet zich maximaal inspannen om alsnog een passende oplossing te vinden;
De verzekeraar mag niet volstaan met de mededeling dat alle praktijken vol zitten, maar moet actief alternatieven onderzoeken;
Er zijn wettelijk geen vaste termijnen of maximale afstanden vastgelegd waarbinnen een verzekeraar een plek moet regelen; de NZa beoordeelt per situatie of de verzekeraar voldoende heeft gedaan.
Wat als het je zorgverzekeraar niet lukt om een huisarts te vinden?
Als het de zorgverzekeraar niet lukt om een vaste praktijk voor je te vinden, dan mogen zij je niet zomaar wegsturen. Volgens de NZa blijft de zorgverzekeraar namelijk altijd verantwoordelijk voor jouw toegang tot verzekerde huisartsenzorg.
Als je nog geen vaste huisarts hebt kan het voorkomen dat je wel een herhaalrecept of doorverwijzing naar een specialist nodig hebt. Je kunt dan een praktijk in de buurt vragen om een passantenconsult. Dat is een huisartsbezoek waar je niet vast bent ingeschreven. Zij beoordelen dan of de vraag medisch noodzakelijk is en kan je daarna alsnog een (herhaal)recept uitschrijven of doorverwijzen.