Smaakaccessoires maken sigaretten aantrekkelijker: waarom zijn ze nog legaal?

Druppels, sprays, smaakkaartjes en klikbolletjes: je kunt het zo gek niet bedenken, of het bestaat. Smaakaccessoires maken sigaretten lekkerder van smaak. Sinds 2020 geldt er een verbod op mentholsigaretten, maar voor dit soort accessoires bestaat nog altijd geen verbod. Radar besteedde hier in 2022 ook al aandacht aan, maar nog altijd vallen deze producten niet onder de Tabaks- en rookwarenwet. Waarom niet? En hoelang gaat dat nog duren?
Smaakaccessoires maken roken aantrekkelijk
Smaakaccessoires worden toegevoegd aan tabak of sigaretten, zodat deze een andere smaak krijgen. Volgens het RIVM gebruikt 9 procent van alle rokers deze accessoires. Door smaakaccessoires krijgt een sigaret een smaakje, waardoor rokers mogelijk minder snel worden ontmoedigd om te stoppen. Bovendien kan het roken aantrekkelijker worden voor jonge of beginnende rokers.
Dit soort accessoires zijn nog volop te koop in tabakswinkels en andere verkooppunten. Ook online worden ze aangeboden via webshops, zoals Klikbolletjes.nl. Volgens Marc Willemsen, afdelingshoofd tabaksontmoediging bij het Trimbos Instituut, worden niet alleen webshops ingezet om deze producten te verkopen, maar ook influencers.
Na het verbod op mentholsigaretten zijn allerlei ondernemers creatief geworden om mensen toch van smaakjes en menthol te voorzien
Er is een hele markt rondom deze smaakaccessoires ontstaan en dat moet zo snel mogelijk stoppen.’’ Hij vindt dat het verdienmodel onmogelijk moet worden gemaakt, omdat het ontmoedigen van roken hierdoor wordt ondermijnd.
Waarom is er nog steeds geen verbod?
Willemsen denkt niet dat er sprake is van onwil en verwacht dat smaakaccessoires uiteindelijk verboden zullen worden. Omdat smaakaccessoires voor tabak zelf geen tabak bevatten, vallen ze juridisch nu nog buiten de Tabaks- en rookwarenwet. ‘’Het zou fijn zijn als daar niet jaren en jaren overheen gaat, want het kan snel gebeuren. In principe kan de huidige wet worden aangepast en aangevuld, want er hoeft geen nieuwe wet te komen.’’
Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) Sophie Hermans geeft aan dat het kabinet en voorgaande kabinetten veel wettelijke maatregelen op het gebied van het ontmoedigen van tabak- en nicotinegebruik in gang hebben gezet. ‘’Dit betekent dat we moeten prioriteren in waarmee we wanneer aan de slag gaan’’, en benadrukt te gaan voortbouwen op het voorbereidende werk van de voorgaande kabinetten met betrekking tot smaakaccessoires.
Plannen van het nieuwe kabinet
Minister Hermans laat weten dat er inmiddels wordt gewerkt aan een verbod op smaakaccessoires voor tabak. "Er wordt gewerkt aan een wetswijziging om tabaksaccessoires onder de Tabaks- en rookwarenwet te laten vallen.
Volgens haar zijn accessoires die nicotineproducten aantrekkelijker maken onwenselijk en vormen ze een risico voor de volksgezondheid.
Dat staat op gespannen voet met mijn ambitie om te komen tot de gezondste generatieSophie Hermans, Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Niet alleen smaakaccessoires worden aangepakt. Ook accessoires zoals vloeipapier en losse filters moeten onder diezelfde wet gaan vallen. Daardoor gaan regels zoals de leeftijdsgrens en reclamebeperkingen ook voor deze producten gelden. Minister Hermans verwacht dat dit wetstraject binnen de gebruikelijke twee jaar kan worden afgerond, zodat wetgeving rondom smaakaccessoires vanaf 2028 kan ingaan.
Willemsen benadrukt hierbij dat het bij dit traject vooral belangrijk is dat de regels op de juiste manier en zo concreet mogelijk worden omschreven, zodat nieuwe omzeilingen niet meer mogelijk zijn.