Van streepjescode naar QR-code: dit verandert er op de verpakking van je producten

Van barcode naar QR-code 

Wereldwijd wordt de streepjescode stapsgewijs vervangen door een QR-code. Hier hebben supermarkten en fabrikanten samen voor gekozen. De not-for-profitorganisatie GS1 is verantwoordelijk voor het implementeren en aanbieden van die QR-code. Zij regelden ook de streepjescodes in Nederland.

Volgens Mirjam Karmiggelt, CEO van GS1 Nederland, kun je als consument meer informatie krijgen. “Een streepjescode kan alleen gescand worden bij de kassa. Door het scannen kan de kassa de prijs van een product zien. Wij als consumenten kunnen de barcode niet scannen, maar de QR-code wél.”

Digitaal productpaspoort

Volgens Karmiggelt plaatsen fabrikanten steeds meer informatie op verpakkingen. Zo wordt er vaker een certificaat op een product geplaatst en worden symbolen steeds groter. “Maar er zit een maximum aan,” benadrukt de CEO. “Kijk bijvoorbeeld naar mascara. Op zo’n klein product kun je nagenoeg geen informatie kwijt. Een QR-code helpt daarom ontzettend.”

Voor een aantal productgroepen is wettelijk vastgesteld welke informatie aangeboden moet worden in een zogenaamd digitaal productpaspoort (DPP). “Deze paspoortverplichting geldt als eerst voor batterijen, hierbij moet bijvoorbeeld worden benoemd of de batterij een CE-keurmerk heeft. Later zal zo’n paspoortverplichting ook voor bijvoorbeeld kleding en verf ingaan.” 

Het uitrollen van het paspoort verloopt stapsgewijs en moet advertentievrij worden aangeboden. “We starten met batterijen in 2027. In 2030 heeft waarschijnlijk elke productgroep wel zo’n paspoort.” Een DPP ziet er als volgt uit: 

Extra informatie 

Naast de verplichte informatie mag een fabrikant ook extra informatie aanbieden. “Er kunnen bijvoorbeeld recepten worden geplaatst bij bepaalde ingrediënten of een leuke video waarin iemand vertelt over de herkomst van het product,” vertelt Karmiggelt.

Ze vervolgt: “Een fabrikant kan ook gebruiksgegevens delen met hun consumenten. Denk aan instructievideo’s over het schilderen van een muur. Ook kan een spaarprogramma, reclame of aanbieding worden getoond, maar dit mag niet op de pagina van het product paspoort zelf.”

Consumenten zonder smartphone

Toch heeft niet iedere consument iets aan deze QR-code. Zo zijn er consumenten zonder mobiele telefoon en zijn er consumenten die niet begrijpen hoe zo’n QR-code werkt. Radar vraagt Karmiggelt of er rekening wordt gehouden met deze consumenten. Is er bijvoorbeeld bepaald welke informatie op de fysieke verpakking moet blijven staan? 

“Het is wettelijk vastgelegd welke basisinformatie op een verpakking moet staan,” antwoordt ze. “Die wet verandert niet. Zo moet allergie-informatie nog steeds op het etiket vermeld worden. Iedereen die geen telefoon heeft kan dus gewoon nog op de verpakking kijken naar de etiketten. En bij de kassa hangen gewoon scanners voor de QR-code, zodat je gewoon kunt afrekenen.”

Wat vertellen winkels?

Fabrikanten kunnen dus extra informatie aanbieden, naast het wettelijk verplichte paspoort. Radar vraagt aan verschillende winkelketens of zij deze optie gaan gebruiken. Supermarktketen ALDI geeft aan dit bij wijn al te doen: “Op onze wijnen gebruiken we QR-codes sinds december 2023. Na het scannen van deze code krijgen klanten de voedingswaarden van het product te zien.” 

Ook supermarktketens Jumbo en Albert Heijn kijken naar de mogelijkheden. “Maar het is nu nog te vroeg om daar meer details over te delen,” vertelt een woordvoerder van Jumbo. 

Een woordvoerder van Intergamma, de organisatie achter GAMMA en Karwei, vertelt: “We willen de mogelijkheden van QR-codes breed benutten, want ze bieden ons de kans om onze klanten veel beter te helpen bij hun klus. Denk aan aanvullende informatie over het gebruik van een product binnen een grotere klus, en informatie over onderhoud."

"Ook kan een QR-code consumenten helpen aan de informatie over het correct en verantwoord afvoeren, hergebruiken of recyclen van een product aan het einde van de levensduur.”