Energieleveranciers willen gasprijs vaste contracten tussentijds verhogen: ACM grijpt in
Als je een vast energiecontract afsluit voor twee of drie jaar, ga je ervan uit dat de prijzen voor die periode vaststaan. Maar uit onderzoek van Energievergelijk.nl blijkt dat niet altijd zo te zijn. Sommige energieleveranciers hebben in hun productvoorwaarden een clausule opgenomen waarmee ze de gasprijs tussentijds kunnen verhogen. Om welke maatschappijen gaat het? En mag dat eigenlijk wel?
Waarom een clausule voor prijsverhoging?
In de voorwaarden van vijf energieleveranciers staat dat het gastarief tussentijds verhoogd mag worden, vanwege de bijmengverplichting groen gas (BMV) en het Europese emissiehandelssysteem (ETS-2). We leggen eerst uit wat deze maatregelen inhouden:
Bijmengverplichting (BMV)
Er ligt een wetsvoorstel bij de Raad van State dat energieleveranciers vanaf 1 januari 2027 verplicht om een toenemend aandeel groen gas te leveren aan afnemers. Er moet dus steeds meer gas uit hernieuwbare bronnen geleverd worden en steeds minder aardgas. En omdat groen gas duurder is dan aardgas, stijgt de gasprijs voor klanten ook.
Emissiehandelsysteem ETS-2
De Europese Commissie wil de fossiele CO2-uitstoot terugdringen en heeft daarvoor in 2005 Emissiehandel (ETS) in het leven geroepen. Dit is de handel in de rechten om broeikasgassen uit te stoten. Met één emissierecht mag een bedrijf een ton CO2 uitstoten. Bedrijven moeten deze rechten kopen en zo dus betalen voor hun uitstoot.
In eerste instantie gold dit alleen voor grote bedrijven in de industrie, elektriciteitsproductie en luchtvaart, maar vanaf 1 januari 2028 is het nieuwe ETS-2 van kracht. Hierdoor moeten brandstofleveranciers die fossiele brandstoffen leveren aan de gebouwde omgeving (zoals huishoudens) ook emissierechten kopen. En die kosten worden doorberekend aan de klant.
Omdat de gasprijzen door deze maatregelen hoger worden, hebben energieleveranciers Budget Thuis, Delta Energie, Innova Energie, Mega en Vattenfall in hun voorwaarden staan dat het gastarief tussentijds verhoogd kan worden.
Volgens Koen Kuijper, energie-expert bij Energievergelijk.nl, geldt dat in ieder geval voor meerjarige contracten die nu worden afgesloten. “Het zou kunnen dat die clausule al eerder in de algemene voorwaarden stond, maar daar hebben we geen inzicht in.”
Kun je jouw contract boetevrij opzeggen als de prijs wordt verhoogd?
Vast betekent bij deze energieleveranciers dus niet echt vast. Vast zit je wel aan het contract, ook als de gasprijs verhoogd wordt. Dat geldt in ieder geval bij Innova Energie en Mega. Zij geven klanten niet de mogelijkheid om hun contract boetevrij op te zeggen als de gasprijs wordt verhoogd.
Bij Budget Thuis, Delta Energie en Vattenfall kan dit wel. Belangrijk detail: bij Delta Energie kun je in dat geval alleen je gascontract opzeggen. Je stroomcontract loopt wel door en kun je niet boetevrij opzeggen bij verhoging van de gasprijs.
Kuijper: “Het lastige voor de consument is dat je op de website van de energieleverancier alleen het gastarief ziet staan. Je moet echt het pdf openen en doorlezen om achter deze verhoging te komen. Dat doet lang niet iedereen.”
Mag dit eigenlijk wel?
En dat mag niet, volgens de Autoriteit Consument en Markt (ACM). Een woordvoerder vertelt: “Het is belangrijk dat klanten die een vast contract afsluiten weten welk tarief zij gedurende de looptijd moeten betalen. Dit is ook belangrijk voor de vergelijkbaarheid van contracten.”
“De ACM heeft alle energieleveranciers er eerder al op gewezen dat zij vooruitlopend op de inwerkingtreding de kosten voor bijmengverplichting groen gas en ETS-2 in kunnen prijzen in hun nieuwe contracten. De ACM heeft hierbij ook gemeld dat leveranciers er rekening mee moeten houden dat bij vaste-prijscontracten de prijs van het contract gedurende de looptijd van het contract daadwerkelijk vast is. En dat het leveringstarief voor gas dus niet gedurende de looptijd gewijzigd mag worden als gevolg van de inwerkingtreding van de bijmengverplichting of ETS-2. Ook het opnemen van een vaste formule op basis waarvan de prijs voor gas gedurende de looptijd van het contract kan wijzigen, is dus niet toegestaan.”
“De ACM heeft dit al eerder laten weten aan alle energieleveranciers, en de ACM zal leveranciers die deze contracten aanbieden hier op aanspreken. Daarnaast houdt de ACM in de gaten of er niet meer leveranciers zijn die dit soort contracten aan (gaan) bieden.”
Zekerheid? Kies een eenjarig contract
Kuijper, van Energievergelijk.nl, vertelt dat ze eigenlijk altijd een eenjarig energiecontract adviseren. “Een driejarig contract geeft over het algemeen langer zekerheid, maar de prijzen liggen ook wat hoger. En ook als je kijkt naar de korting, ben je bij een eenjarig contract voordeliger uit.”
De welkomstkorting is namelijk vaak vergelijkbaar bij eenjarige en meerjarige energiecontracten. “Als je 400 euro korting krijgt, is de korting per jaar bij een driejarig energiecontract dus een stuk lager dan bij een eenjarig energiecontract”, aldus Kuijper.
“Daarom adviseren we voor de meeste huishoudens een eenjarig contract. Voor huishoudens met zonnepanelen kan een dynamisch energiecontract ook voordelig zijn.”