Gezond ouder worden met longevity-producten: welke claims moet je geloven?
De longevity-hype, waarin gezond ouder worden of zelfs langer leven centraal staat, is vanuit de VS overgewaaid naar Nederland. Bedrijven beweren dat je van hun supplementen gezond ouder wordt, terwijl dit wetenschappelijk niet is bewezen. Bovendien zijn de claims vaak in strijd met de Europese wet, zeggen deskundigen tegen Radar.
Amerikaanse trend
De hype rondom longevity wordt aangejaagd door influencers zoals Bryan Johnson. Hij wil de gezondste mens ter wereld worden door continu medische onderzoeken te ondergaan, een strakke levensstijl te hanteren en dagelijks meer dan honderd pillen te slikken. Zo streeft hij er op 49-jarige leeftijd naar om de biologische leeftijd van een 18-jarige te behalen.
Wereldwijd is de markt voor longevity-supplementen inmiddels uitgegroeid tot een miljardenindustrie. Ook in Nederland zie je steeds meer van dit soort webshops en openen grote supplementenaanbieders speciale longevity-afdelingen.
Producten zoals resveratrol en NAD+ boosters zoals NMN of NR zijn populair. NAD+ is een onmisbaar stofje in al je cellen dat zorgt voor energie en het herstellen van je DNA. Waar de Amerikaanse markt zich ook richt op het verlengen van de levensduur, gaat het er in Europa voornamelijk om dat je het einde van je leven gezond doorbrengt
Wetenschappelijk bewijs ontbreekt
Verkopers van deze supplementen, en de term longevity zelf, suggereren dat je van hun producten gezonder oud wordt. Volgens Joris Deelen, verouderingswetenschapper en één van de voorzitters van de Dutch Society for Research on Aging (DuSRA), ontbreekt hiervoor echter wetenschappelijk bewijs. "In proefdieren zoals muizen worden positieve effecten gemeten, maar die vertalen zich niet zomaar naar de complexe fysiologie van de mens."
Hij benadrukt dat de schaarse humane studies die tot nu toe zijn uitgevoerd, vrijwel geen of hooguit verwaarloosbare resultaten laten zien. Meerdere experts met wie Radar spreekt bevestigen dit beeld.
“Bovendien is er binnen de sector geen consensus over hoe we veroudering meten", legt Deelen uit. Veel bedrijven koppelen hogere NAD+-waarden in cellen direct aan een gezonder verouderingsproces. Dat is niet alleen uitsluitend in reageerbuizen en niet in de mens getest, het is ook te kort door de bocht: "Veroudering is een samenspel van meerdere factoren. Je kunt dus niet stellen dat je veroudering tegengaat door enkel die NAD+-waarden te verhogen."
"Hoe groter de kans dat middelen werken, hoe groter ook de kans op eventuele bijwerkingen", waarschuwt Deelen. Die bijwerkingen zijn echter nog nauwelijks onderzocht. Ondanks het gebrek aan kennis over de effectiviteit en veiligheid zijn de producten wel al te koop. Dat verbaast Deelen niet: "Wanneer er een middel is dat veroudering bij muizen lijkt te vertragen, zijn er altijd al mensen die dit meteen willen kopen. De markt is nou eenmaal niet te remmen."
In strijd met de wet
Los van het ontbrekende wetenschappelijke bewijs, zijn veel claims op de markt ook in strijd met de wet. Volgens Alie de Boer, universitair hoofddocent voeding en voedselinformatie, mag je niet zomaar algemene uitspraken doen zoals ‘ons product ondersteunt gezond ouder worden’. Dit is alleen toegestaan als je daarbij helder verwijst naar een door de EFSA goedgekeurde gezondheidsclaim. Bij supplementen zoals NMN of resveratrol is dit per definitie onmogelijk, aangezien voor deze stoffen nog geen enkele goedgekeurde claim bestaat.
Het verkopen van NMN als voedingssupplement is binnen de Europese Unie formeel momenteel zelfs niet eens toegestaan. Het geldt als een nog niet geautoriseerd ‘Novel Food’, een nieuw voedingsmiddel. Het maken van gezondheidsclaims over dit product is dus al helemaal niet toegestaan.
Ook het maken van toespelingen op gezondheidseffecten is verboden. Zeggen dat iets ‘wijst op een mogelijke rol bij gezond ouder worden’ mag volgens De Boer evenmin. "Zelfs het enkel verwijzen naar wat er uit een wetenschappelijke studie is gekomen, zonder daar zelf een conclusie aan te verbinden, kan door de wetgever al gezien worden als een illegale claim.”
Dure producten
Zelfs als we er zeker van zouden zijn dat de middelen geen nare bijwerkingen hebben, veroorzaken ze in elk geval schade in je portemonnee. Potjes resveratrol of NMN kosten tientallen euro’s per maand, terwijl verkopers adviseren om meerdere middelen te combineren. Laat je je nog verder meeslepen in de hype en kies je bijvoorbeeld voor een full body scan, dan ben je nog een stuk meer geld kwijt.
Bovendien is uit cijfers bekend dat mensen met een lager inkomen gemiddeld sneller verouderen en korter in goede gezondheid leven. "De bedrijven richten zich vooral op de high-end consument, want daar valt het geld te halen", legt Deelen uit. "Terwijl juist mensen met een lagere sociaaleconomische positie waarschijnlijk veel meer baat zouden hebben bij middelen die veroudering remmen."