Je bent verzekerd, maar schade claimen kan duurder uitpakken: hoe zit dat?

Met je autoverzekering bouw je schadevrije jaren op als je geen schade claimt bij je verzekeraar. Doe je dit wel, dan kun je in veel gevallen vijf schadevrije jaren per claim verliezen. Gaat een autoverzekering dan niet zijn doel voorbij als het vaak goedkoper is om schade zelf te betalen dan om je verzekering ervoor te gebruiken?
Zo werkt het systeem
In Nederland ben je verplicht om je auto minimaal met een WA-verzekering te verzekeren. Rijd je schade met je auto, dan vergoedt deze verzekering de schade die je bij een ander veroorzaakt. Schade aan je eigen auto valt niet onder een WA-verzekering.
Je kunt ervoor kiezen om een schade bij je verzekeraar te claimen of de schade zelf te betalen. Als je geen schade claimt die ten koste gaat van je schadevrije jaren, bouw je deze jaren op. Hoe meer schadevrije jaren je hebt, hoe hoger je korting op je premie meestal is. Je positie op de bonus-malusladder speelt daarbij een belangrijke rol.
Wat is de bonus-malusladder?
De bonus-malusladder is een systeem dat autoverzekeraars gebruiken om te bepalen hoeveel korting of toeslag je op de premie van je autoverzekering krijgt. Wie schadevrije jaren opbouwt, kan op de ladder stijgen en krijgt meestal meer korting (bonus). Claim je schade? Dan kun je op de ladder dalen en kan je korting lager worden of zelfs plaatsmaken voor een toeslag (malus).
Schadevrije jaren zijn over het algemeen persoonsgebonden en bouw je op als je een autoverzekering op jouw naam hebt. Onder bepaalde voorwaarden kun je schadevrije jaren overdragen aan iemand anders, bijvoorbeeld aan je partner of ex-partner.
Ook kan een achterblijvende partner onder voorwaarden de schadevrije jaren van een overleden partner overnemen. En soms kun je de schadevrije jaren van een zakelijke auto meenemen naar een particuliere autoverzekering. De voorwaarden hiervoor verschillen per verzekeraar, dus controleer dit altijd bij je verzekeraar.
Ook kun je in sommige gevallen door meerdere schadeclaims zelfs op negatieve schadevrije jaren uitkomen. Je hebt dan een negatief aantal schadevrije jaren, wat het lastiger en duurder kan maken om een nieuwe autoverzekering af te sluiten.
Waarom kan schade claimen je meer kosten?
Als je schade hebt veroorzaakt, kun je ervoor kiezen om deze bij je verzekeraar te claimen of de schade zelf te betalen. Als je één of meer schades die je hebt veroorzaakt claimt, verlies je in de meeste gevallen vijf schadevrije jaren.
Minder schadevrije jaren betekent meestal ook een hogere premie. Daardoor kan het op langere termijn duurder zijn om schade via je verzekeraar te laten vergoeden dan om deze zelf te betalen.
De hoogte van de schade speelt geen rol
Bij de terugval in schadevrije jaren wordt namelijk niet gekeken naar de hoogte van het schadebedrag. Een schade van 500 euro kost je in principe net zoveel schadevrije jaren als een schade van 5.000 euro. De hoogte van je premie kan daarna wel verschillen per verzekeraar, omdat verzekeraars hun eigen bonus-malusladder en kortingspercentages hanteren.
Maar waarom wordt er eigenlijk geen onderscheid gemaakt tussen een kleine en een grote schade? Het Verbond van Verzekeraars laat ons weten dat hier bewust voor is gekozen: ‘’Als verzekeraars per schadebedrag verschillende terugvallen zouden moeten hanteren, wordt het systeem complexer en minder voorspelbaar voor consumenten.’’
Ook geeft het Verbond aan dat niet elke schade van 500 of 5.000 euro hetzelfde zegt over het risico:
Daarmee bedoelt het Verbond dat meerdere kleine schades kunnen wijzen op een structureel hoger risico, terwijl een eenmalige grote schade niet per se betekent dat iemand een hoger risico vormt.
Waarom heb je dan eigenlijk een verzekering?
Volgens het Verbond van Verzekeraars is een verzekering er in de eerste plaats om grote, onverwachte en mogelijk hoge financiële risico’s op te vangen, zoals letselschade, forse materiële schade of schade aan derden. Het Verbond vindt dan ook niet dat de autoverzekering aan haar doel voorbijschiet.
Toch is het opvallend dat je een verzekering afsluit voor financiële risico’s, maar dat een schadeclaim er vervolgens voor kan zorgen dat je premie stijgt.
Ook Joyce Donat, woordvoerder van de Consumentenbond, vindt dit oneerlijk. Jongere én oudere automobilisten betalen volgens haar vaak al meer, omdat verzekeraars het risico op schade bij deze groepen hoger inschatten. ‘’En als je daarnaast ook nog meer gaat betalen doordat je na schade daalt op de bonus-malusladder, is dat dubbelop.’’
Moet het systeem anders?
Verbond van Verzekeraars ziet momenteel geen aanleiding om het systeem aan te passen.
Dit door middel van bijvoorbeeld hogere premies voor alle verzekerden of een zwaardere terugval bij grotere schades. Zij zien dit niet per se als eerlijker.
Daar denkt de Consumentenbond anders over. Donat zegt dat zij voorstander zijn van een verbetering of afschaffing van het huidige systeem, omdat het onnodig ingewikkeld is. Ook bij mensen met negatieve schadevrije jaren moet volgens hen beter worden gekeken naar de gevolgen voordat zij hun verzekering opzeggen of overstappen.
‘’Je moet als consument eerst berekenen wat voordeliger is: claimen of zelf betalen. Dat laat zien hoe belangrijk het is dat het systeem eenvoudig en transparant is, met meer duidelijkheid vooraf over de gevolgen van een of meerdere schadeclaims. Dat is nu niet het geval.’’
