Kan een goedkope powerbank echt zomaar in de fik vliegen?

Onmisbaar in de trein of op vakantie: een powerbank om je apparaten mee op te laden. Op Chinese webshops koop je ze voor een fractie van de prijs in de Nederlandse winkel. Voor minder dan een tientje heb je een model met dezelfde oplaadcapaciteit, die er ook nog precies hetzelfde uitziet als duurdere merken. Maar er zijn ook varianten te vinden waar je 200 euro voor neerlegt. Waar komt dit grote prijsverschil vandaan? Radar zoekt uit waar je op moet letten en wanneer je met vuur speelt.
Wat zegt de prijs over het product?
Het verschil in prijs zit hem vooral in de veiligheid en interne onderdelen van het product. Een powerbank is niet veel meer dan een chemische batterij met een omhulsel, waar je meestal je telefoon of andere apparaten een aantal keer mee kunt opladen.
Eigenlijk is een powerbank een verzameling batterijen die vol zit met energie. Om die stroom veilig naar je telefoon te krijgen, heeft een powerbank van kwaliteit een chip die continu de temperatuur en spanning controleert. Als de accu te heet wordt of vol is, heeft de chip dat door en stopt het laden. Erwin van der Zande, hoofdredacteur van tech-platform Bright, licht toe: “Duurdere powerbanks gebruiken betere of complete beveiligingschips tegen oververhitting, overladen of kortsluiting.”
Bij goedkope powerbanks ontbreekt deze chip vaak of werkt hij slecht, waardoor de accu kan blijven doorladen tot hij te heet wordt en ontbrandt. Dat kan vanzelfsprekend ernstige gevolgen hebben. Daarnaast heeft volgens Van der Zande de kwaliteit van “schermpjes, poorten en behuizing” ook impact op de prijs.
“Iemand die voor 6 euro een powerbank koopt die klaagt dat die vlam vat, tja, wat verwacht je dan?”Erwin van der Zande, hoofdredacteur Bright
Grote beloftes niet waargemaakt
Het lijkt ideaal om een powerbank met een enorme capaciteit voor de prijs van twee koppen koffie te kunnen halen. Maar er wordt vaak overdreven als het gaat om de tankinhoud van de batterij. Deze wordt beschreven in mAh (milliampère-uur). Hoe meer mAh, hoe vaker jij je telefoon of andere apparaten ermee kunt opladen.
Ter vergelijking: De batterij van de gemiddelde smartphone heeft een capaciteit tussen de 3.500 en 5.000 mAh. Powerbanks worden online aangeboden van 5.000 tot wel 100.000 mAh op sommige websites. Maar hoe kun je controleren of dat klopt?
Veel powerbanks pronken met enorme getallen, maar volgens Van der Zande zeggen die cijfers niet zoveel: “Sommige makers liegen over de capaciteit. Ook verliezen goedkopere powerbanks sneller hun kracht en laden meestal maar met 5 of 10 Watt op. Snelladen kost dikwijls nog meer.”
Goedkoop is in potentie gevaarlijk
Zowel de NVWA als de Consumentenbond waarschuwen voor de import van apparaten als powerbanks en ook laders voor in het stopcontact uit China.
Het advies van Van der Zande sluit zich hier ongefilterd bij aan: "Ik zou zelf nooit een powerbank kopen bij Chinese webshops. Het is spotgoedkoop, ja, maar goedkoop is zoals zo vaak duurkoop, en in het geval van batterijen zelfs in potentie gevaarlijk. Iemand die voor 6 euro een powerbank koopt die klaagt dat die vlam vat, tja, wat verwacht je dan? Ik kan daar echt niet bij."
Weet dus dat je krijgt waar je voor betaalt, als je ervoor kiest een koopje te scoren.
Het CE-logo is geen garantie
Soms zoeken consumenten naar een CE-logo om te bevestigen dat ze met een product te maken hebben dat deugt. Maar dat logo is geen officieel keurmerk. Het is een verklaring van de fabrikant dat het product aan de Europese regels voldoet. Er komt geen onafhankelijke instantie aan te pas om dit te controleren voordat het wordt verkocht.
Bovendien wordt er gesjoemeld met het ontwerp van het logo. Bij het echte logo staan de letters 'C' en 'E' een stukje uit elkaar, als twee cirkels die elkaar overlappen (zie de afbeelding hieronder). Bij veel Chinese importproducten staan de letters in het logo bijna tegen elkaar aan. Deze afwijking is een rode vlag: het product is dan vaak niet getest volgens de strenge Europese normen.

Niet goed? Vaak geen geld terug
Heb je een powerbank of vergelijkbare producten bij een Chinees platform en heb je klachten of schade? Dan kom je vaak van een koude kermis thuis. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) houdt toezicht op de Nederlandse markt, maar bij directe import van buiten de EU sta je er als consument vaak alleen voor. De autoriteit kan de enorme stroom aan individuele pakketjes niet allemaal bij de grens controleren op veiligheid.
Juridisch gezien ben je bij deze aankopen zelf de 'importeur'. Dat betekent dat je bij brand of schade zelf verantwoordelijk bent en de Chinese fabrikant heel moeilijk aansprakelijk kunt stellen, laat staan je geld terugkrijgen.
Belangrijke tips voor powerbanks
Wil je een powerbank die veilig is en lang meegaat? Let dan op de volgende punten:
- Koop lokaal: Voor zekerheid over de bouwkwaliteit en garantie kun je het beste shoppen bij een (web)winkel in de buurt. Van der Zande adviseert: "Koop bij een Nederlandse shop, liefst van een gerenommeerd merk als Anker of Belkin, en kijk goed naar de specificaties."
- Vliegtuigregels: Een powerbank tot 27.000 mAh mag meestal mee in de handbagage, maar nooit in je ruimbagage vanwege het brandgevaar. Er zijn online genoeg video's te vinden van paniekmomenten in het vliegtuig, wanneer er plotseling een powerbank in de fik vliegt. Let op: de capaciteit (mAh) moet duidelijk op de buitenkant van de powerbank geprint staan. Is de tekst vervaagd of onleesbaar? Dan mag de beveiliging de powerbank alsnog weigeren en innemen.
- Onderhoud: Gebruik je de powerbank een tijdje niet? Bewaar hem dan op kamertemperatuur en zorg dat hij voor ongeveer 40% tot 60% opgeladen is, dan is de levensduur het langst.
- Te goedkoop voor kwaliteit: Is een aanbieding te mooi om waar te zijn? Dan is dat meestal ook zo. Een veilige powerbank met hoge capaciteit en snellaadfunctie kost nu eenmaal meer dan een paar euro.