KNMI introduceert hittekracht: wat is het verschil met de gevoelstemperatuur?

Waarom introduceert het KNMI een hitte-index?

Het KNMI ontwikkelde samen met onderzoeksorganisatie TNO, het RIVM en de Vrije Universiteit een nieuwe index: de hittekracht. Deze index combineert temperatuur, luchtvochtigheid, zonnestraling en wind. 

Hitte werd tot nu toe namelijk vaak beoordeeld op basis van de temperatuur en dat geeft volgens deze instanties geen volledig beeld. Als de lucht vochtig is, raak je bijvoorbeeld minder warmte kwijt door te zweten. Je hebt dan meer last van een temperatuur dan met droge lucht. Ook een wind of wolken kunnen verlichting brengen. Een droge zomerdag met 30 graden en een briesje voelt daarom ook heel anders dan een klamme dag met 25 graden zonder wind.

Wat zegt de hittekracht?

De hittekracht is gebaseerd op de Wet Bulb Globe Temperature (WBGT). Deze wetenschappelijke maat wordt wereldwijd gebruikt om de impact van hitte in te schatten voor bijvoorbeeld defensie, arbeid en sport en combineert temperatuur, luchtvochtigheid, zonnestraling en wind. Het KNMI zet de WBGT voor Nederland om naar een schaal van 0 tot 10. Hieronder een voorbeeld:

Een woordvoerder legt uit waarom: "Stel, het is een dag 30 graden en uit de WBGT-berekening komt 23 graden. Dat is heel verwarrend. We hebben het omgezet naar een schaal van 0 tot 10, omdat veel mensen daarmee bekend zijn. Dat zijn we bijvoorbeeld al gewend van de windkracht en de zonkracht.” Hieronder een voorbeeld:

Ze vertelt dat de schaal je inzicht moet geven in hoe warm het voelt, maar dat dit ook voor iedereen anders kan zijn. “Hoe warm het voor je lichaam aanvoelt, hangt ook af van hoe oud en hoe fit je bent.” 

Het is bovendien contextafhankelijk. “Wat in je vrije tijd comfortabel is, kan tijdens werk of sport juist tot extra kwetsbaarheid leiden. Je moet daarom ook gewoon zelf gaan ondervinden vanaf welk cijfer je last hebt van de hitte.” 

Hier komt hittekracht van pas

Hoewel de ervaren hitte van persoon tot persoon kan verschillen, kan de nieuwe index werkgevers helpen bij het creëren van een veiligere, gezonder en productievere werkomgeving tijdens hete dagen. Zo stelt TNO. Dit geldt zeker bij beroepen in de buitenlucht, met fysiek zware arbeid of waarbij warme beschermende kleding wordt gedragen. 

Ook kan het helpen bepalen of concerten en geplande sportevenementen door kunnen gaan. De afgelopen jaren zijn er namelijk verschillende hardlopers onwel geworden door de hitte. 

Wat is het verschil met de gevoelstemperatuur?

Hadden we hier niet al een berekening voor? De gevoelstemperatuur zegt toch ook meer over hoe warm het aanvoelt dan de daadwerkelijke temperatuur? 

De woordvoerder van het KNMI legt het verschil tussen beide indexen: “De gevoelstemperatuur heeft vooral te maken met de luchttemperatuur en de gemiddelde windsnelheid. Hittekracht neemt ook de luchtvochtigheid en zonnestraling mee en is dus op meer factoren gebaseerd.”